سیاست گذاری پیشرفت شهری

سیاست گذاری پیشرفت شهری

تحلیلی بر اندازۀ مطلوب محلات (از بعد جمعیت و مساحت) در کلان‌شهر تهران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
ندا میراکبری 1
امیرحسین پورجوهری 2
مریم ابهری 3
1 کارشناسی ارشد برنامه‌ریزی شهری دانشگاه آزاد اسلامی واحد قزوین
2 دکتری شهرسازی، عضو هیئت علمی گروه شهرسازی دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهرقدس
3 دکتری جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری دانشگاه شهید بهشتی
10.22034/judpm.2025.503093.1007
چکیده
در ادبیات برنامه‌ریزی شهری، محله جایگاه مهمی دارد و اندازۀ مطلوب آن از نظر جمعیت، مساحت و سطح خدمات توسط اندیشمندان مختلف تعیین شده است. با گذشت زمان، این مفاهیم در کشورهای مختلف و از دیدگاه‌های متفاوت، تغییر یافته‌اند و هنوز حد مطلوبی که مورد توافق همگان باشد، ارائه نشده است. این مقاله به بررسی آرای مختلف دربارۀ اندازۀ مطلوب محله و تعیین یک حد مطلوب جمعیتی و مساحتی در شهر تهران می‌پردازد. با استفاده از روش تحلیل تطبیقی ـ مقایسه‌ای، وضعیت موجود محلات تهران از حیث جمعیت و مساحت بررسی و طبقه‌بندی شده و سپس با بازۀ مطلوب مقایسه می‌شود. نتایج نشان می‌دهد لازم است حد مطلوب جدیدی برای تهران تعریف شود، زیرا نیمی از محلات در بازۀ قابل قبول قرار ندارند. این تحقیق تأکید می‌کند که برای دستیابی به عدالت فضایی و دسترسی عادلانه به خدمات، رسیدن به چارچوبی مشخص برای تعیین محدودۀ محلات ضروری است. حال آنکه این چارچوب می‌تواند اضافه کردن یک سطح جدید به ساختار تقسیمات شهری شهر تهران باشد.
کلیدواژه‌ها
تقسیمات شهری
محله
جمعیت
تهران‌

موضوعات

عنوان مقاله English

An Analysis of the Optimal Size of Neighborhoods (in Terms of Population and Area) in Tehran Metropolis

نویسندگان English

Neda Mirakbari 1
Amirhosein Pourjohari 2
Maryam Abhari 3
1 Master s Degree in urban Planning, Islamic Azad University, Ghazvin Branch
2 PhD in Urban Planning, faculty member of the Urban Planning Department, Islamic Azad University, Shahr-e-Quds Branch, Iran
3 PhD in Geography and Urban Planning, Shahid Beheshti University, Iran
چکیده English

In the literature on urban planning, neighborhoods hold significant importance, and their optimal size in terms of population, area, and service levels has been defined by various scholars. Over time, these concepts have evolved in different countries and perspectives, and no universally agreed-upon standard has been presented. This paper reviews different views on the optimal size of a neighborhood and proposes an initial optimal population and area for neighborhoods in Tehran. Using a comparative analysis method, the current status of Tehran's neighborhoods in terms of population and area is examined and categorized, then compared with the optimal range. The results indicate that a new optimal standard needs to be defined for Tehran, as half of the neighborhoods do not fall within the acceptable range. This study emphasizes the necessity of establishing a specific framework for determining neighborhood boundaries to achieve spatial justice and equitable access to service.

کلیدواژه‌ها English

Urban divisions
neighborhood
population
Tehran
  1. Şahin, M.R., Analysis of urban morphology in squatter transformation areas. 2014, Middle East Technical University.
  2. Eckerman, C.O., C.C. Davis, and S.M. Didow, Toddlers' emerging ways of achieving social coordinations with a peer. Child development, 1989: p. 440-453.
  3. Lee, J. and S. Park, Exploring neighborhood unit’s planning elements and configuration methods in Seoul and Singapore from a walkability perspective. Sustainability, 2018. 10(4): p. 988.
  4. Aboutorabi, R.S.S., H. Yousefi, and M. Abdoos, A comparative analysis of the carbon footprint in green building materials: a case study of Norway. Environmental Science and Pollution Research, 2024: p. 1-22.
  5. 5. Jackson, L.E., The relationship of urban design to human health and condition. Landscape and urban planning, 2003. 64(4): p. 191-200.
  6. 6. Abdoos, M., et al., Evaluating zero-energy strategies in mixed-use buildings: a case study. Future Energy, 2025: p. 8-18.
  7. Crawford, W. and J. Kaplan, J2EE design patterns: patterns in the real world. 2003: " O'Reilly Media, Inc.".
  8. 8. Tabrizi, A., et al., Evaluating renewable energy adoption in G7 countries: a TOPSIS-based multi-criteria decision analysis. Discover Energy, 2025. 5(1): p. 2.
  9. 9. Van Lente, H., et al., Roles of systemic intermediaries in transition processes. International journal of Innovation management, 2003. 7(03): p. 247-279.
  10. 10. Neal, P., Urban villages and the making of communities. 2003: Taylor & Francis.
  11. 11. Schneider, J. and P.T. Schneider, Reversible destiny: Mafia, antimafia, and the struggle for Palermo. 2003: Univ of California Press.
  12. 12. Towers, G., Building democracy. 2003: Routledge.
  13. 13. Fardnia, K., H. Yousefi, and M. Abdoos, A bibliometric analysis of carbon and water footprints in renewable energy: The post-COVID-19 landscape. Green Technologies and Sustainability, 2024: p. 100162.
  14. 14. Best, R., C.A. Langston, and G. De Valence, Workplace strategies and facilities management. 2003: Routledge.
  15. 15. Baker, M.J. and S.J. Hart, The marketing book. Vol. 195. 2003: Butterworth-Heinemann Oxford.
  16. 16. Gielen, A.C. and D. Sleet, Application of behavior-change theories and methods to injury prevention. Epidemiologic reviews, 2003. 25(1): p. 65-76.
  17. 17. Helms, A.C., Understanding gentrification: an empirical analysis of the determinants of urban housing renovation. Journal of urban economics, 2003. 54(3): p. 474-498.
  18. Abdous, M., et al., Design and analysis of zero-energy and carbon buildings with renewable energy supply and recycled materials. Energy and Buildings, 2024. 324: p. 114922.
  19. Nadeau, S., Characterization of community capacity in a forest-dependent community: The case of the Haut-St.-Maurice. 2003: Oregon State University.
  20. 20. Byrne, P., Ecology, Economy and Redemption as Dynamic: The Contributions of Jane Jacobs and Bernard Lonergan. Worldviews: Global Religions, Culture, and Ecology, 2003. 7(1-2): p. 5-26.
سیاست گذاری پیشرفت شهری
دوره 1، شماره 1
زمستان 1403
صفحه 91-105

  • تاریخ دریافت 25 مهر 1403
  • تاریخ بازنگری 25 آبان 1403
  • تاریخ پذیرش 30 آذر 1403
  • تاریخ انتشار 15 دی 1403